(Et 4:17k-17m.17r-17t; Mt 7:7-12)
Chủ đề chính của lời Chúa ngày hôm nay nói về đời sống cầu nguyện, hay đúng hơn là những đặc tính trong đời sống cầu nguyện. Trong bài đọc 1, chúng ta thấy lời cầu nguyện của hoàng hậu Étte trong giây phút “khắc khoải âu lo đến chết được” (Et 4:17k). Có thể nói, trong giây phút không còn nơi nương ẩn và bám víu nơi con người, bà “liền tìm đến nương ẩn bên Chúa. Bà cầu xin cùng Đức Chúa, Thiên Chúa Israel.” Chi tiết này gợi cho chúng ta nhớ đến kinh nghiệm cuộc sống của mình. Chúng ta phải chân nhận rằng, nhiều lần chúng ta chỉ đến tìm nương ẩn bên Chúa khi con người và những thứ cho chúng ta sự an toàn mang tính trần thế không còn. Nhưng Thiên Chúa vẫn ở đó để chờ đợi và lắng nghe tiếng lòng của chúng ta, như Ngài đã từng lắng nghe tiếng lòng của hoàng hậu Étte. Trong lời cầu nguyện của Étte, chúng ta có thể nhận ra những yếu tố sau: (1) tuyên xưng Thiên Chúa là Đấng đáng tôn thờ [“Lạy Chúa của con, lạy Vua chúng con, Ngài là Thiên Chúa duy nhất”]; (2) chân nhận sự bất lực của mình và cần sự trợ giúp của Đức Chúa [“Này con đang liều mạng, xin đến cứu giúp con. Con cô đơn, chẳng còn ai cứu giúp, ngoại trừ Ngài” (Et 4:17l)]; (3) nhớ lại những kỳ công Thiên Chúa đã thực hiện [“Lạy Chúa, trong chi tộc của cha ông, từ khi lọt lòng mẹ, con từng được nghe biết là chính Ngài đã chọn Israel giữa muôn ngàn dân tộc, đã tuyển chọn cha ông chúng con giữa mọi bậc tiền bối của các ngài để làm thành gia nghiệp mãi mãi thuộc về Ngài. Ngài thực hiện cho cha ông chúng con mọi điều Ngài đã hứa” (Et 4:17m); (4) cầu xin được giải thoát khỏi điều gian truân cùng khốn đang gặp phải [“Lạy Chúa, ngày chúng con gặp gian truân cùng khốn, xin nhớ đến chúng con mà chứng tỏ quyền năng của Ngài. Lạy Vua các thần minh, Đấng thống trị mọi kẻ cầm quyền, xin ban cho con lòng dũng cảm, và dạy con biết nói lời êm tai khi phải ra trước mặt loài sư tử. Xin đổi lòng con sư tử ấy để nó căm thù kẻ chống lại chúng con, khiến cho hắn và quân đồng loã phải tiêu diệt hoàn toàn. Thần dân Ngài, xin Ngài giải thoát” (Et 4:14r-14t). Trong những yếu tố này, chúng ta thấy thái độ cần thiết khi đến với Thiên Chúa trong cầu nguyện là khiêm nhường, chân nhận sự nhỏ bé và yếu đuối của mình trước mặt Thiên Chúa, đồng thời chân chận quyền năng vô biên của Thiên Chúa, Đấng sẽ giải thoát chúng ta khỏi điều gian truân cùng khốn mà chúng ta đang đối diện. Thật vậy, lời cầu nguyện của người khiêm nhường sẽ được Chúa lắng nghe.
Bài Tin Mừng hôm nay cũng nói đến đời sống cầu nguyện. Thánh Mátthêu chỉ ra cho chúng ta ba điều cần thực hiện trong cầu nguyện: “Anh em cứ xin thì sẽ được, cứ tìm thì sẽ thấy, cứ gõ cửa thì sẽ mở ra cho. Vì hễ ai xin thì nhận được, ai tìm thì sẽ thấy, ai gõ cửa thì sẽ mở ra cho” (Mt 7:7-8). Trước tiên, trong cầu nguyện chúng ta phải xin gì? Chúng ta xin những điều mà Chúa Giêsu đã dạy các môn đệ trong lời Kinh Lạy Cha (x. Mt 6:9-13). Chúng ta tìm gì trong cầu nguyện? Chúng ta tìm trước hết Nước Trời và sự công chính. Còn những thứ khác sẽ được ban cho chúng ta sau. Cuối cùng, chúng ta gõ cửa gì? Chúng ta gõ cửa lòng Chúa, cửa nhà của “Người Bạn” trong đêm khuya, để trình bày cho Ngài điều chúng ta xin và tìm. Khi chúng ta thực hiện những điều này, chắc chắn Chúa sẽ nhận lời chúng ta. Chúa Giêsu đã sử dụng hình ảnh từ kinh nghiệm thường ngày để bảo đảm với các môn đệ rằng Thiên Chúa sẽ lắng nghe và ban cho họ những điều họ cầu xin trong cầu nguyện: “Có người nào trong anh em, khi con mình xin cái bánh, mà lại cho nó hòn đá? Hoặc nó xin con cá, mà lại cho nó con rắn? Vậy nếu anh em vốn là những kẻ xấu mà còn biết cho con cái mình những của tốt lành, phương chi Cha anh em, Đấng ngự trên trời, lại không ban những của tốt lành cho những kẻ kêu xin Người sao? (Mt 7:9-11). Trong những lời này, Chúa Giêsu khẳng định cho các môn đệ rằng nếu là con người mà biết phân biệt để cho con cái của mình những thứ hữu ích, thì Thiên Chúa là Cha, Đấng thấu suốt mọi điều con cái cần lại không ban cho con cái mình. Ngài không chỉ ban cho con cái điều chúng xin, mà ban cho chúng những điều tốt đẹp nhất.
Chúa Giêsu kết thúc lời dạy cho các môn đệ bằng việc đặt trước mặt họ Thước Vàng: “Vậy tất cả những gì anh em muốn người ta làm cho mình, thì chính anh em cũng hãy làm cho người ta, vì Luật Môsê và lời các ngôn sứ là thế đó” (Mt 7:12). Đây chính là bản tóm tắt của những gì Chúa Giêsu đã dạy các môn đệ, trước khi kết thúc với những lời chúc lành và chúc dữ mang tính giao ước. Qua Thước Vàng này, Chúa Giêsu mời gọi các môn đệ của Ngài thực thi việc bác ái cho người khác giống như họ muốn người khác làm cho mình. Người môn đệ của Chúa Giêsu luôn phải là người đi tiên phong trong việc bác ái, trong những hành động yêu thương, tha thứ và cảm thông. Tất cả mọi luật và lời dạy của các ngôn sứ cũng chỉ là những hướng dẫn chúng ta trên con đường mến Chúa, yêu người.
Lm. Antôn Nguyễn Ngọc Dũng, SDB
