Ngày 19 tháng 3 năm 1627, đúng vào ngày lễ kính thánh Giuse, con tàu đưa hai vị Thừa sai: Cha Alexandre de Rhodes và cha Marquez, sau những ngày vượt trùng dương nguy hiểm, cập bến tại Cửa Bạng – Thanh Hóa. Hôm ấy, hai Cha đã dâng thánh lễ cảm tạ thánh Giuse và phó thác Miền đất này cho Ngài gìn giữ. Kể từ đây, lịch sử truyền giáo Đàng Ngoài bước sang một trang mới dưới sự cầu bầu của Thánh Cả Giu-se. Tuy nhiên, thời điểm đó, Thánh Giuse – Vị Thánh Bổn Mạng, hay Đấng Bảo Trợ vẫn chưa được chính thức nhắc đến trong Giáo Hội Việt Nam. Mãi cho đến khi vị Giám mục Đại diện Tông Tòa – Đức Cha Pierre Lambert de la Motte đặt chân đến Đàng Ngoài, chủ tọa Công Nghị đầu tiên trên đất Việt Nam tại Phố Hiến (16/02/1670). Thánh Giuse mới được chọn làm bổn mạng Giáo Hội Việt Nam.
Với đứa con tinh thần của Ngài – Dòng Mến Thánh Giá, chính Đức Cha Pierre Lambert de la Motte cũng đã chọn Thánh Giuse là Đấng Bảo Trợ Dòng Mến Thánh Giá. Trong bản luật Tiên khởi của Dòng, Thánh Giuse được nhắc đến với một vị thế quan trọng: “Thánh Giuse được nhận làm bổn mạng của Tu Hội này, hãy nhờ Người chuyển cầu mà xin Thiên Chúa ban ơn cho Tu Hội được thiết lập, tiến triển và hoàn thiện” (Ltk, điều 14).
Nhìn lại lịch sử Giáo Hội Việt Nam nói chung và lịch sử Dòng Mến Thánh Giá, chúng ta càng thấy ý nghĩa của việc chọn Thánh Giuse làm Bổn mạng, là Đấng Bảo Trợ. Khi những bước chân truyền giáo đầu tiên đến mãnh đất Việt Nam, một Giáo Hội còn quá non trẻ với biết bao khó khăn, thử thách. Trong hoàn cảnh ấy, hình ảnh người thợ mộc âm thầm làng Nazaret trở nên thật gần gũi với đời sống đức tin của người Công giáo Việt Nam. Người bảo vệ gia đình Thánh Gia, cùng với Mẹ Maria người che chở, dưỡng nuôi hài Nhi Giêsu trong mái nhà đơn sơ, bé nhỏ, sống đời lao động. Giáo Hội Việt Nam cũng đặt trong vòng tay che chở và cầu bầu của Thánh Cả Giuse giữa những cơn bách hại, chống đối. Thánh cả Giuse – Người cha công chính và thầm lặng là tấm gương cho không chỉ mỗi một tín hữu Công giáo Việt Nam. Cách riêng, đối với những người nữ tu Mến Thánh trong buổi đầu khai sinh, thành lập Dòng cho đến những năm tháng chịu nhiều thăng trầm, thử thách vì cấm cach, loạn lạc. Chọn Thánh Giuse làm bổn mạng Dòng, người nữ tu Mến Thánh Giá học gương Thánh Cả Giuse trong lao động phục vụ âm thầm, học nơi Ngài sự khiêm tốn và trung thành giữ vững niềm tin, sống sứ mạng giữa bao thử thách, gian nan.
Trải qua biết bao biến cố, Dòng Mến Thánh Giá hôm nay hiện diện trên mãnh đất Việt Nam trải dài từ Nam chí Bắc. Đâu đâu cũng thấy thấp thoáng hình ảnh người nữ tu Mến Thánh Giá âm thầm phục vụ, hy sinh. Âm thầm gieo vãi hạt giống đức tin giữa lòng dân tộc mình. Mừng lễ kính Thánh Giuse – Bổn mạng Dòng Mến Thánh Giá, xin Thánh Cả chuyển cầu cùng Chúa che chở và giữ gìn mỗi một chị em trong đại gia đình Mến Thánh Giá. Cùng xin được như ý hướng của Đức Cha Lambert – Đấng Sáng lập Dòng. “Thánh Giuse được nhận làm bổn mạng của Tu Hội này, hãy nhờ Người chuyển cầu mà xin Thiên Chúa ban ơn cho Tu Hội được thiết lập, tiến triển và hoàn thiện” (Ltk, điều 14).
Hạ Chí Anna
