1. THÁNH BASILIÔ CẢ
Basiliô sinh năm 330 tại Cêsarê thành Cappađôcia (nay thuộc Thổ Nhĩ Kỳ) trong một gia đình 10 người con, trong số đó có 03 làm Giám mục: Basiliô, Grêgôriô thành Nyssê và Phêrô thành Sêbatê.
Basiliô đã theo học tại Cêsarê, Constantinôpôli, Athêna, tại đây đã kết thân với Grêgôriô thành Nazianze. Được rửa tội vào lúc 25 tuổi, Basiliô bước vào một đời thầm lặng và cầu nguyện.
Basiliô đã đi nhiều nơi để gặp các nhà khổ tu nổi tiếng, và trở về thành lập nhiều Đan viện. Thời gian này, ngài hợp tác với Grêgôriô Nazianzênô viết tác phẩm Philocalie (hợp tuyển các tác phẩm của Origène); rồi các sách Lề luật luân lý, Lề luật chi tiết, Lề luật ngắn ảnh hưởng nhiều trên đời sống Đan viện.
Năm 370, Basiliô trở thành Giám mục tại Cêsarê. Trong 08 năm làm Giám mục, ngài đã hoạt động chống bè rối Ariô, thành lập các nhà thương, nhà trọ. Trong các tác phẩm tín lý, phải kể đến sách “Bàn về Chúa Thánh Thần”, được viết để bảo vệ tín điều Chúa Ba Ngôi.
Ngài luôn lo giao hòa 02 Giáo hội Đông phương và Tây phương, bị chia rẽ vì những cuộc tranh luận tín lý và vấn đề cá nhân; ngài làm việc cho sự hiệp nhất, nhưng đã qua đời vào ngày 01.01.379 lúc 50 tuổi, hai năm trước ngày khai mạc Công Đồng Constantinôpôli (381).
2. THÁNH GRÊGÔRIÔ NAZIANZÊNÔ
Grêgôriô Nazianzênô sinh vào năm 329, cũng sinh tại Cappađôcia, bạn đồng song với Basiliô gặp ở Athêna và đã kết thân. Được sinh ra trong một gia đình của các thánh (mẹ là thánh Nonna).
Grêgôriô thích sự yên tịnh và tránh các lời mời gọi tham gia hàng giáo phẩm. Nhưng năm 381, Công đồng họp tại Constantinopôli, Grêgôriô được bầu làm Giám mục giáo phận này. Nhưng ít lâu sau, một số Giám mục đã chất vấn tính cách hợp pháp của chức vụ ngài. Lợi dụng những chống đối này, ngài đã xin từ chức để trở về Nazianze chuyên tâm lo việc chiêm niệm vả viết sách. Ngài nói: “Không có gì làm tôi khao khát cho bằng đối thoại thầm kín với tâm hồn và với Thiên Chúa”.
Năm 390 ngài qua đời và để lại một kho tàng quí báu gồm 45 bài suy luận thần học và điếu văn, 254 bài thơ (bức thư và mấy tập thi ca.)
Hai thánh Basiliô Cả và Grêgôriô Nazianzênô được mừng lễ cùng ngày là do tình bạn thân giữa hai vị. Cùng thánh Grêgôriô Nyssê, các ngài là 03 vị nổi danh của Cappadocia có công khởi xướng việc hệ thống hóa và công thức hóa nền thần học Kitô giáo.
Lm. Sta-nít-la-ô Nguyễn Đức Vệ
Nguồn: tonggiaophanhue.org
