Trong thời đại hôm nay, khi trí tuệ nhân tạo và những luồng tư tưởng đa chiều phát triển nhanh chóng, nhiều người trẻ cảm thấy đức tin và lý trí như hai thế giới đối lập. Nhưng nơi Đức Giêsu Kitô, chúng ta khám phá rằng tin không có nghĩa là ngừng suy nghĩ, và suy nghĩ không làm mất đi niềm tin. Người trẻ hôm nay được mời gọi sống một đức tin trưởng thành: biết dùng lý trí để đào sâu điều mình tin, và để ánh sáng đức tin soi sáng mọi chọn lựa của mình.
Như chúng ta đã biết, đức tin không chỉ là một hồng ân của Thiên Chúa nhưng cũng là hành vi đáp trả đầy tự do của con người. Nhờ đức tin, con người có thể hiểu rõ hơn về Thiên Chúa và tiến đến tương quan cách cá vị với Ngài. Bên canh đó, lý trí là cũng là một ân huệ mà Thiên Chúa ban, nhờ đó mà con người có thể nhận thức và hiểu biết về Thiên Chúa và thế giới. Nhờ lý trí mà con người có thể phân định đúng sai, từ đó giúp Kitô hữu tránh rơi vào lạc giáo và bảo vệ đức tin khỏi sai lầm.
Trong bối cảnh văn hóa đương đại, giới trẻ Công Giáo đang chịu tác động mạnh mẽ từ các trào lưu tư tưởng thế tục, trong đó có những quan điểm liên quan đến vấn đề căn tính và hiện tượng chuyển giới. Khi đức tin được nuôi dưỡng và trưởng thành, người trẻ sẽ xác tín rằng Thiên Chúa là Đấng tạo dựng con người trong sự khác biệt và bổ túc giữa nam và nữ. Nhờ đó, với lý trí được soi sáng bởi đức tin, các bạn có thể nhận ra và tôn trọng giới tính mà Thiên Chúa đã ban, chứ không tìm cách thay đổi hay phủ nhận nó qua hành vi chuyển giới.
Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) mang lại nhiều cơ hội cho con người trong học tập, làm việc và sáng tạo, nhưng cũng đặt ra những vấn đề luân lý và đức tin. Vì thế, người trẻ hôm nay cần sử dụng AI một cách khôn ngoan, biết suy tư, cầu nguyện và chiêm niệm, để trí tuệ phát triển cùng với tâm hồn. Chẳng hạn, Carlo Acutis – một vị thánh trẻ tuổi – đã trở nên nhân chứng sống động trong việc truyền tải những phép lạ về Thánh Thể. Ngài đã đón nhận những mặc khải của Chúa cùng với khả năng nhận thức và hiểu biết của mình, sau đó truyền tải chúng qua phương tiện truyền thông, làm cho đức tin trở nên sống động giữa thế giới kỹ thuật số. Trong xã hội phát triển nhanh chóng của khoa học – kỹ thuật hôm nay, các yếu tố như đức tin và lý trí càng trở nên cần thiết. Qua đức tin, các bạn trẻ định hướng lại cuộc đời mình – “Tôi là ai?”, “Tôi sống để làm gì?”, “Tôi sẽ đi về đâu?” – và nhờ lý trí, các bạn biết phân định điều thiện, tìm kiếm chân lý, diễn tả đức tin cách hợp lý và bảo vệ đức tin ấy trước những thách đố.
Giới trẻ là niềm hy vọng và tương lai của Giáo Hội. Tuy nhiên, trong thực tế hôm nay, nhiều bạn trẻ dường như thiếu đời sống đạo đức và không có thói quen tham dự Thánh lễ thường xuyên. Một số người còn cho rằng việc đến nhà thờ là vô ích hoặc lỗi thời. Thế nhưng, đức tin không chỉ là một sự xác tín nội tâm, mà cần được biểu lộ qua hành động cụ thể. Chính khi các bạn trẻ diễn tả đức tin bằng việc tham dự phụng vụ, cầu nguyện và sống chứng tá giữa đời, đức tin ấy mới có thể trưởng thành và dẫn đưa họ vào mối tương quan sâu xa hơn với Thiên Chúa. Hơn nữa, giữa những áp lực và thử thách của xã hội hiện đại, đức tin trở thành nguồn sức mạnh thiêng liêng, giúp các bạn sống tinh thần phó thác và tìm thấy ý nghĩa đích thực trong cuộc sống. Cùng với đức tin, lý trí giúp bạn giải quyết các vấn đề phức tạp và thích nghi với sự thay đổi nhanh chóng của thời đại hôm nay.
Sống với đức tin và lý trí chính là sống tương quan với Thiên Chúa bằng toàn thể con người cả tâm hồn và trí tuệ. Giới trẻ hôm nay được mời gọi bước đi trên “hai cánh” đức tin và lý trí để bay đến Chân Lý. Như các môn đệ trên đường Emmau, ước mong rằng các bạn trẻ được Chúa “soi lòng mở trí để hiểu Kinh Thánh” (x. Lc 24,45), để nhờ ánh sáng mặc khải, đức tin được củng cố, và lý trí được soi sáng, hầu sống trọn vẹn hơn mối tương quan với Thiên Chúa, biết để cho Thiên Chúa mặc khải trong đời mình, đáp lại bằng đức tin sống động, và dùng lý trí để chiếu tỏa ánh sáng Tin Mừng giữa thế giới hôm nay.
Cúc Dại
