ỦY BAN GIÁO DỤC GIÁO
trực thuộc
Hội Đồng Giám Mục Việt Nam

THƯ GỬI SINH VIÊN, HỌC SINH CÔNG GIÁO
NHÂN DỊP MỪNG XUÂN BÍNH NGỌ

Các con thân mến,

Trong những ngày tháng này, khi đi qua các khu vực trang trí tết xưa, với những vật dụng đơn giản của người miền tây bộ, những ký ức về tết của cha trong độ tuổi của các con, mang lại nhiều cảm xúc đặc biệt. Từ việc làm sạch cho đến trang hoàng nhà cửa, từ việc lặt lá những cây mai cho đến vệ sinh lau chùi các vật dụng trên bàn thờ,… Tất cả như mong muốn một cái chết thật đẹp cho gia đình, cầu mong những điều điều tốt lành nhất cho cuộc sống. 365 ngày của Ất Tỵ Như đã trôi qua thật nhanh trong công việc và nhịp sống hàng ngày. Giờ đây, chúng ta chuẩn bị bước vào một chu kỳ mới của thời gian trong cuộc đời mình, mang tên năm Bính Ngọ 2026. Được khởi sự bằng Tết Cổ Truyền của dân tộc, chắc chắn rằng, ai trong chúng ta cũng ước nguyện cho một năm mới tốt đẹp, an lành, hạnh phúc và thành công nhất. Trước thềm năm mới đang rất đến gần, cha muốn nhắn tin đến các con một vài suy nghĩ của mình, để chúng ta cùng chào đón năm mới trong tinh thần của một người Chúa.

1. Năm Mới, một truyền thống đẹp lòng Thiên Chúa

Như Đường không có thời điểm nào trong năm mà chúng tôi nhận được nhiều lời chúc như những lần đầu năm mới. Tâm tình, cách thức và sự phong phú trong những lời chúc này có thể cho phép người ta nghĩ rằng, đó là điều đẹp lòng Chúa. Thế nhưng, việc dồn theo truyền thống và ăn mừng Năm Mới trở lại nên khác hơn rất nhiều, nếu xét theo những gì Kinh Thánh đã nói. Nhiều Kiết hữu cố gắng tạo ra nên một kết nối nào đó giữa Năm Mới và Năm Hồng Ân mới (x. Lc 4, 19 và Is 61), nhưng Năm Hồng Ân này lại vào thời điểm Năm Thánh cuối cùng sẽ mở ra kỷ nguyên thiên sai, với sự trở lại của Lưu Cứu Thế Giavê, kết quả là không có gì liên quan đến Năm Mới theo hệ thống được tổ chức hàng năm.

“Đừng học đòi con đường của chư dân,… Các nghi thức của chư dân thật là hư ảo ” (Gr 10, 2-3). Đây là một mệnh lệnh Chúa đã lưu truyền trong Kinh Thánh, và ta có thể nhìn thấy xuyên suốt trong Lời của Người, Thiên Chúa nói đến “các dân tộc giáo” là những người tôn thờ thiên nhiên (mặt trời, mặt trăng, các ngôi sao, cây cối, vv), các thần tượng do con người tạo ra và tất cả các sự thờ phụng khác, kể cả những phong tục và truyền thống liên quan đến một thần tính, khác với Thiên Chúa thật duy nhất. Người gọi những quốc gia này và phong tục của họ là “ngoại giáo” , trong ý nghĩa là những người tôn thờ thần giả, ngẫu tượng, xa lạ với Giao Ước của Thiên Chúa.

Tất cả những người trở về đạo đều qui hướng vào một chân chính Thiên Chúa, khi được nói đến hay thực hành việc mừng Năm Mới . Bằng mọi giá, những người này không muốn bắt chước những người chấp nhận thái độ thế tục này của Năm Mới, vì họ không xem nhẹ tiếng nói và những lời dạy từ Thiên Chúa của mình.

Những ý tưởng trên đây thật đáng chú ý, để chúng ta nhìn về cách thức đón chào Năm Mới của mình. Chúng tôi không có ý hạ thấp hoặc thẩm định cấp bậc giá trị cho những phong tục tập quán hay các lễ nghi của những người xung quanh. Đức tin Kiết cũng không loại trừ hay ngăn chặn những hệ thống truyền tải văn hóa mang tính sắc bén, nhưng mời chúng ta hướng dẫn về một điểm đích cao hơn, đó là nguồn gốc và cùng đích cho tất cả mọi sự: Thiên Chúa Hằng Hữu, bằng tâm trí tạ ơn và hành động cải thiện. Vậy chúng ta sẽ làm gì để chào mừng Năm Mới cho lòng Thiên Chúa ?

2. Năm mới, những công việc đáng làm

Một. Ngã phượng Thiên Chúa

Thực tế của đời sống đạo hằng ngày, có nhiều người trong anh chị em và bạn bè họ ta, phải như chỉ thờ phượng Chúa trong hình thức bề ngoài, các thực đức hành tin chỉ để cho người khác thấy, hoặc cho người ta đừng đánh giá xấu về mình. Đó là hình ảnh và cách sống mà Chúa Giêsu đã vô địch rất nhiều trong Phúc Âm. Người đã đưa ra một chuẩn mực đúng cho việc thờ phượng rằng: “Người thờ phượng đích thực sẽ thờ phượng Chúa Cha trong thần khí và sự thật”(Ga 4, 23).

Vì vậy, trước thềm năm mới, chúng ta hãy bày tỏ sự tôn thờ phượng Chúa qua việc cảm tạ Người, bởi vì những ân phước đã cấm chúng ta trong suốt năm qua về vật chất hỗn tinh thần. Những điều này luôn là sự thật, ngay cả khi chúng ta không muốn nhìn nó. Đừng nghĩ những điều tốt mới là ân ban, còn điều chưa đẹp là làm một sự trừng phạt hay đền bù nào đó. Cha luôn tin rằng: không có thù hận hay bỏ bất cứ nguồn gốc nào từ nơi Thiên Chúa là Tái nhân lành. By thế, Thánh mã khuyến khích chúng ta: “Trong mọi hoàn cảnh và mọi sự, hãy nhân danh Đức Giê-su Ki-tô, Chúa chúng ta, mà cảm tạ Thiên Chúa là Cha”(Tập 5, 20).

Tiếp đến, chúng ta hãy thờ phượng Chúa qua việc cầu nguyện. Những người thờ phượng đích thực, sẽ thực hành sự thờ phượng này bằng cách cung hiến hết lòng, hết linh hồn và hết ý chí cho ý muốn của Thiên Chúa (x. Mt 22, 37). Niềm khao khao khát đẳng cho vương quốc của Thiên Chúa được trị giá và thánh ý của Người được thực hiện, chính là nguồn mạch cho mọi lời cầu nguyện của họ, những lời cầu nguyện dựa trên quy tắc và ước mà Chúa Giêsu đã dạy trong Kinh Lạy Cha (x. Mt 6, 9-13).

b. Hiếu thảo với Cha Mẹ

Đây là một trong những lời mời quan trọng nhất và là một phận sinh vật lớn nhất mà chúng ta phải phản diện trong cuộc đời của mình. Phần bổ sung này được hình thành trong hai mối tương quan gắn kết sâu và mật thiết với nhau: cha mẹ và con cái. Cha mẹ nuôi con cái, để hướng dẫn chúng từ sự lệ thuộc tuyệt đối trong bụng mẹ, đến sự độc lập của thời thiếu và trưởng thành khi chúng trở thành người lớn. Con cái quay lại chăm sóc cha mẹ của mình, nhất là trong giai đoạn tuổi già sức yếu, không đủ năng lực gánh những công việc mà các bạn đã làm để chăm lo gia đình.

Chữ Hiếu được nhắc đến trong những ngày đầu xuân, không chỉ vì đó là một vấn đề thuộc bản sắc văn hóa của người Việt, nhưng trên hết, đó là điều được mặc khải trong Ước: “đủ giáo cha mẹ kính, để được sống trên đất mà ĐỨC Giỏi, Thiên Chúa của anh, ban cho sau”(Xh 20, 12), và xác nhận trong Tân: “Người làm con hãy cựu lời cha mình vì Chúa, tôn đó là điều chính: Hãy kính cha và mẹ, đó là điều đáp đầu tiên kèm theo một lời hứa: để được hạnh phúc và hưởng một cuộc sống lâu dài trên mặt đất này”(Tập 6, 1-3). Chính vì thế, những ứng dụng hàng ngày mà con cái luôn cần phải có đối với ông bà và cha mẹ, đó là tôn trọng, vâng lời và yêu thương.

Con hãy ghi nhớ lời dạy của Đức Giáo Hoàng Francis trong Tông Huấn luyện Amoris Laetitia, nói về tầm quan trọng của thân thiện trong gia đình: “Một gia đình mà thiếu kính quan trọng và chăm sóc ông bà, bạc là ký sinh sống động của mình, sẽ là một gia đình trái; ngược lại, một gia đình mà nhắc nhở đến quá khứ là gia đình có tương lai”…. “Một xã hội mà con cái không biết kính trọng cha mẹ là một xã hội không có danh dự…đó là một xã hội được định nghĩa để gắn kết đầy đủ với những trẻ trâu và tham lam”. Ước mong rằng, chúng ta thực hành nhân đức này trong những ngày xuân, không phải là để cái tết bổ sung, gia đình thêm ấm cúng, mà là khởi đầu mới cho quyết tâm sống âm thanh này trong suốt hành trình dương thế của mình. Một chút kinh nghiệm từ cuộc sống, cha nói với các con bằng niềm tin tín: nếu các con biết sống và siêng năng thực hành lòng vườn, Thiên Chúa sẽ luôn chúc lành cho cuộc sống và gia đình của các con.

c. Hãy luôn sống là một công dân tốt

Sẽ không bất ngờ hay thất bại khi nhanh chóng đến tổ quốc và các nhà lãnh đạo trong phạm vi chữ Hiếu của mùa xuân, bởi vì đó là sự mở rộng thực sự phong phú mà Giáo lý Giáo hội Công giáo ở số 2199, đã có cơ hội đến với các mối tương quan của điều hòa về lòng hòa thảo. Quả thực như vậy, ngoài mối liên hệ căn bản trong phạm vi gia đình bạch thịt mang tính phổ thông nhất, điều này còn vươn tới các hoàng tử của học trò đối với thầy, thợ với chủ, kẻ thuộc cấp đối với người chỉ huy, công dân đối với tổ quốc và với tất cả những người điều hành đất nước. Chúng tôi có thể đọc thấy điều này nơi những hướng dẫn mục vụ thật hài hòa của Thánh kiếm: “Trước hết, tôi khuyên ai thủ lời cầu xin, nhu cầu, nài van, tạ ơn cho tất cả mọi người, cho vua chúa và tất cả những người cầm quyền, để chúng ta được an cư lạc nghiệp mà sống thật đức đức và béo chỉnh”(1Tim 2, 1-2).

Ngày đầu tiên của năm mới, họ cử hành Thánh lễ trong ước nguyện cho năm mới bình an, cuộc sống được an cư lạc nghiệp, đó cũng chính là cầu nguyện cho quê hương tổ quốc và cho các nhà lãnh đạo đạo quốc gia. Lời cầu nguyện này bao hàm cả lòng ngưỡng mộ và sự biết ơn của mình theo như điều răn Chúa đã dạy và Giáo hội hướng dẫn. Đồng thời, để sống đầy đủ hơn tinh thần của điều âm thanh này, các con cũng hãy cố gắng đi hết các phận phận của một công dân, mà các con sẽ học được trong từng giai đoạn của cuộc đời mình. Từ một điều chưa biết được tường thuật thuật thuật trong Phúc âm, Chúa Giêsu cũng đã dạy dỗ và các tông đồ của mình một bài học như thế (x. Mt 17, 24-27).

3. Lời chúc đầu xuân

Các con khách viếng, với tên gọi dân gian: Năm Con Ngựa. Từ những sản phẩm chất tốt đẹp vốn có của loài vật này, người ta coi nó là biểu tượng cho sự trung thành và tận tụy, tài lộc và thành công. Hình ảnh những chú ngựa phi nước đại, hý vang cả một góc trời, còn biểu tượng cho sự mạnh mẽ, mạnh mẽ và tự làm. Bước vào năm Bính Ngọ, cha hiếu chúc các con mạnh khỏe trong tuổi đời, tận tuỷ thiệt trong học tập, bão nhiệt trong đức tin, và sự hiền lành của các con sẽ luôn là tài lộc và thành công cho gia đình của mình. Hãy cố gắng tham dự đầy đủ các thánh lễ của những ngày đầu năm, vì đó là tâm tình và phận phận cần có của một người đặt niềm tin nơi Chúa. Nguyện xin Đức Chúa ban phúc lành và giữ các con. Xin Người thương mến và ban bình an cho các con (x. Ds 6, 24 – 26).

CHÚC MỪNG NĂM MỚI BÍNH NGỌ 2026.

Vĩnh Long, ngày 24 tháng Chạp năm Ất Tỵ.

Huỳnh Văn Hai

Giám mục Giáo phận Vĩnh Long

Chủ tịch Ủy ban Giáo dục Công giáo