BỨC THƯ THỨ HAI

* Sự khác biệt giữa con đường của thầy và người khác.

* Kiên vững trong đức tin đơn thuần.

* Không coi trạng thái này là ảo tưởng.

Vì tôi không tìm thấy lối sống của mình được mô tả trong sách vở, nên tuy bản thân không hề bối rối về điều ấy, nhưng để được vững dạ hơn, tôi vẫn ước mong biết được ý kiến của anh về chuyện này.

Trong một cuộc trò chuyện cách đây ít ngày với một người đạo đức, người ấy nói với tôi rằng đời sống thiêng liêng là một đời sống ân sủng. Nó khởi đầu từ nỗi sợ của kẻ làm tôi, được tăng trưởng nhờ niềm trông cậy vào sự sống đời đời, và đạt tới sự viên mãn trong tình yêu tinh tuyền. Mỗi giai đoạn ấy đều có những cung bậc khác nhau, để rồi sau hết, ta sẽ đạt tới sự viên mãn diễm phúc.

Tôi đã không theo trọn vẹn những phương thế ấy. Trái lại, bởi một thúc đẩy nào đó mà chính tôi cũng không rõ, tôi cảm thấy chúng làm tôi nản chí. Chính vì thế, khi vừa bước vào đời tu, tôi đã quyết tâm phó dâng trọn vẹn bản thân cho Thiên Chúa. Đây là cách đền bù tốt nhất tôi có thể dâng lên Ngài vì những tội lỗi của mình. Và vì lòng yêu mến Ngài, tôi đã từ bỏ mọi sự khác.

Trong những năm đầu, vào những giờ dành riêng cho việc cầu nguyện, tôi thường suy niệm về sự chết, sự phán xét, hỏa ngục, thiên đàng và về tội lỗi của mình. Tôi đã tiếp tục như thế trong vài năm. Nhưng trong những giờ còn lại trong ngày, và ngay cả giữa lúc làm việc, tôi cẩn thận hướng tâm trí về sự hiện diện của Thiên Chúa, Đấng mà tôi luôn coi là đang ở cùng tôi, và thường xuyên ở trong tôi.

Dần dần, tôi bắt đầu thực hành điều ấy một cách rất tự nhiên ngay cả trong giờ cầu nguyện đã định. Và điều đó đem lại cho tôi niềm an ủi cùng hoan lạc lớn lao. Việc thực hành này khơi dậy trong tôi lòng tôn kính sâu xa đối với Thiên Chúa, đến nỗi chỉ cần đức tin thôi cũng đủ làm tôi thỏa lòng. (Tôi hiểu ý thầy là: Mọi khái niệm cụ thể mà thầy có thể hình thành về Thiên Chúa đều không thỏa đáng, vì thầy nhận thấy chúng không xứng hợp với Ngài. Do đó, tâm trí thầy chỉ có thể được thỏa mãn nhờ cái nhìn của đức tin, thứ nắm bắt Thiên Chúa như Ngài là: vô biên và khôn dò, chứ không như con người có thể hình dung.)

Đó là những bước khởi đầu của tôi. Tuy nhiên, tôi phải thú thật với anh rằng: Trong mười năm đầu tiên, tôi đã phải chịu đựng rất nhiều đau khổ: nỗi lo sợ rằng mình chưa tận hiến cho Thiên Chúa được như lòng mong ước, ký ức về những tội lỗi trong quá khứ luôn hiện hữu trong tâm trí, và những ân huệ lớn lao mà Thiên Chúa đã ban cho kẻ bất xứng này. Tất cả những điều ấy trở thành nguyên nhân và nguồn gốc cho những nỗi đau khổ của tôi. Trong thời gian ấy, tôi thường xuyên vấp ngã, nhưng cũng đứng dậy ngay lập tức. Tôi có cảm tưởng rằng mọi loài thụ tạo, lý trí, và cả chính Thiên Chúa đều chống lại tôi. Chỉ còn lại đức tin là đứng về phía tôi. Có lúc tôi bị dày vò bởi ý nghĩ rằng: Việc tin mình đã lãnh nhận những ân huệ như thế là do sự kiêu ngạo của mình, muốn đạt tới ngay lập tức cái đích mà người khác phải khó nhọc lắm mới tới được. Lúc khác, tôi lại nghĩ rằng tất cả chỉ là một ảo tưởng do mình tự suy diễn, và rằng tôi chẳng có phần rỗi đời đời.

Chính khi tôi nghĩ rằng mình sẽ phải kết thúc đời mình trong những dằn vặt ấy (những dằn vặt vốn không hề làm suy giảm lòng tín thác của tôi nơi Thiên Chúa, mà trái lại chỉ làm gia tăng đức tin của tôi), thì bỗng chốc, tôi thấy mình được biến đổi. Và linh hồn tôi, vốn bấy lâu bị xao động, nay cảm nghiệm được một sự bình an nội tâm sâu thẳm, như thể nó đã tìm được tâm điểm và nơi an nghỉ của mình.

Từ đó trở đi, tôi bước đi trước nhan Thiên Chúa trong sự đơn sơ, trong đức tin, với lòng khiêm nhường và yêu mến. Tôi ra sức không làm và không nghĩ đến bất cứ điều gì có thể làm phiền lòng Ngài. Tôi hy vọng rằng, sau khi tôi đã làm tất cả những gì có thể, Ngài sẽ tùy ý định liệu về tôi theo thánh ý Ngài.

Còn về tình trạng hiện nay của tôi, tôi không thể diễn tả được. Tôi không còn cảm thấy đau đớn hay khó khăn nào, bởi vì tôi không còn ý riêng nào khác ngoài thánh ý Thiên Chúa, ý mà tôi cố gắng thực hiện trong mọi sự. Tôi phó thác cho thánh ý đến mức tôi sẽ chẳng dám nhặt một cọng rơm nào khỏi mặt đất trái lệnh Ngài, hay vì bất cứ động cơ nào khác ngoài lòng yêu mến Ngài.

Tôi đã từ bỏ mọi hình thức đạo đức và những kinh nguyện ấn định, ngoại trừ những điều mà bậc sống của tôi buộc phải giữ. Và tôi chỉ coi một việc duy nhất là bổn phận của mình: kiên trì ở lại trong sự hiện diện thánh thiêng của Người. Tôi giữ mình ở đó bằng một sự chú tâm đơn sơ, và một cái nhìn yêu mến bao quát hướng về Thiên Chúa. Đó là điều mà tôi có thể gọi là sự hiện diện thực sự của Thiên Chúa, hay đúng hơn, một cuộc đối thoại âm thầm, kín đáo và thường hằng của linh hồn với Thiên Chúa. Cuộc đối thoại ấy thường đem lại cho tôi niềm vui và những lần xuất thần nội tâm lớn lao, và đôi khi cả bên ngoài nữa, đến nỗi tôi buộc phải tự kiềm chế, để chúng không lộ ra trước mặt người khác.

Tóm lại, tôi xác tín, không chút nghi ngờ, rằng linh hồn tôi đã ở với Thiên Chúa hơn ba mươi năm nay. Tôi bỏ qua nhiều điều để khỏi làm anh mệt mỏi, tuy nhiên, tôi nghĩ cũng nên cho anh biết cách tôi nhìn chính mình trước mặt Thiên Chúa, Đấng mà tôi chiêm ngắm như Vị Quân Vương của tôi.

Tôi xem mình là kẻ khốn cùng nhất trong loài người, đầy thương tích và hư nát, đã phạm đủ mọi thứ tội lỗi chống lại Vị Quân Vương của mình. Động lòng thống hối cách cảm nhận được, tôi xưng thú trước mặt Ngài mọi sự gian ác của mình, xin Ngài tha thứ, rồi phó mặc mình trong tay Ngài, để Ngài toàn quyền làm nơi tôi điều Ngài muốn. Còn Vị Quân Vương đầy lòng xót thương và nhân hậu, thì rất xa việc trừng phạt tôi, lại ôm lấy tôi trong tình yêu, cho tôi ngồi ăn tại bàn của Ngài, tự tay Ngài phục vụ tôi, trao cho tôi chìa khóa kho tàng của Ngài. Ngài trò chuyện và vui vầy với tôi không ngừng, bằng ngàn vạn cách, và đối xử với tôi như kẻ được Ngài yêu mến nhất. Chính như thế, tôi thường nhìn mình trước nhan Ngài trong sự hiện diện thánh thiêng của Ngài.

Cách thế thường xuyên nhất của tôi là sự chú tâm đơn sơ ấy, và một cái nhìn yêu mến mãnh liệt hướng về Thiên Chúa. Nơi đó, tôi cảm thấy mình được gắn bó với Người bằng một sự dịu ngọt và hoan lạc còn lớn hơn đứa trẻ bên bầu sữa mẹ. Vì thế, nếu tôi dám dùng lối nói ấy, tôi muốn gọi tình trạng này là cung lòng Thiên Chúa, vì sự ngọt ngào khôn tả mà tôi cảm nếm và kinh nghiệm nơi đó.

Nếu đôi khi, vì yếu đuối hay vì những đòi hỏi tất yếu, tư tưởng tôi xao lãng khỏi tình trạng ấy, thì tôi lập tức được kéo trở lại bởi những chuyển động nội tâm dịu dàng và ngọt ngào đến nỗi tôi xấu hổ không dám nói ra.

Tôi ước mong anh chú ý nhiều hơn đến sự khốn cùng lớn lao của tôi, điều mà anh đã biết rõ, hơn là đến những ân huệ lớn lao Thiên Chúa ban cho tôi, dù tôi hoàn toàn không xứng đáng và vô ơn.

Còn về những giờ cầu nguyện đã ấn định, đối với tôi, chúng chỉ là sự tiếp nối của cùng một việc thực hành ấy. Có lúc tôi coi mình như một tảng đá trước tay thợ điêu khắc, để ông ta tạc nên một pho tượng. Tôi dâng mình như thế trước mặt Thiên Chúa, và ước ao Người khắc ghi hình ảnh hoàn hảo của Ngài trong linh hồn tôi, và làm cho tôi nên giống Ngài hoàn toàn.

Có lúc khác, khi tôi cầu nguyện, tôi cảm thấy toàn bộ trí khôn và linh hồn mình được nâng lên, không do công sức hay cố gắng nào của tôi mà đã ở lại như được nâng lên, vững vàng gắn chặt với Thiên Chúa, như là trung tâm và chốn an nghỉ của mình.

Tôi biết rằng có người kết án tình trạng này là thụ động, là ảo tưởng, là tự yêu mình. Tôi thú nhận rằng đó là một sự thụ động thánh, và sẽ là một thứ tự yêu hạnh phúc, nếu linh hồn trong tình trạng ấy còn có khả năng yêu mình. Bởi thực ra, khi linh hồn ở trong sự an nghỉ ấy, nó không còn bị xáo trộn bởi những hành vi mà trước kia nó quen thực hiện, và vốn từng nâng đỡ nó, nhưng nay lại cản trở hơn là trợ giúp.

Tuy nhiên, tôi không thể chấp nhận việc gọi tình trạng này là ảo tưởng. Bởi linh hồn được hưởng nếm Thiên Chúa như thế chỉ ước muốn một mình Người mà thôi. Nếu điều ấy là ảo tưởng nơi tôi, thì phần còn lại thuộc về Thiên Chúa để sửa chữa. Xin Người làm nơi tôi điều Người muốn; tôi chỉ ước ao một mình Người, và được hoàn toàn hiến thuộc về Người.

Dẫu vậy, xin anh làm ơn gửi cho tôi ý kiến của anh, điều mà tôi luôn trân trọng. Vì tôi đặc biệt kính trọng anh, và tôi xin tự nhận mình là người anh em của anh trong Chúa chúng ta.

Tô Linh

Chuyển ngữ từ: basilica.ca

Nguồn: hdgmvietnam.com